کارایی درمان شناختی رفتاری حساس به فرهنگ بر علایم اختلالات هیانی

چکیده مقاله

درمان شناختی رفتاری حساس به فرهنگ (CaCBT) یک روش درمانی جدید برای اختلالات هیجانی است که برای افزایش کارایی درمان شناختی رفتاری (CBT) در فرهنگ‌های غیر غربی به کار می‌رود. هدف این پژوهش، مطالعه کارایی CaCBT بر علایم اختلالات هیجانی در جامعه ایرانی بود. پژوهش حاضر با توجه به هدف، کاربردی، به‌لحاظ جمع‌آوری داده‌ها از نوع تجربی و طرح آن تک-موردی بود. جامعه آن را دانشجویان دانشگاه تبریز در سال 98-97 تشکیل می‌دادند. برای انتخاب نمونه ابتدا پرسشنامه DASS-42 بین 335 دانشجو که به شیوه نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای وارد مطالعه شده بودند، اجرا شد. سپس 4 نفر که بالاترین نمره را در DASS-42 کسب کرده بودند، برای مرحله درمان انتخاب شدند. بسته درمان شناختی رفتاری حساس به فرهنگ (نعیم و همکاران، 2015) به مدت 8 جلسه بر شرکت‌کنندگان و خانواده آن‌ها از سوی دو درمانگر مستقل اجرا شد. از پرسشنامه‌های افسردگی و اضطراب بک نیز جهت اندازه‌گیری شدت علایم افسردگی و اضطراب استفاده شد. نتایج مطالعه با استفاده از درصد بهبودی نشان داد شرکت‌کننده‌ها بهبودی قابل‌ملاحظه‌ای در علایم افسردگی و اضطراب داشته‌اند و نمرات پیگیری در حد مطلوب بود. همچنین اندازه اثر برای همه شرکت‌کنندگان حداقل در سطح متوسط (52/0) بود. بر اساس یافته‌های پژوهش به نظر می‌رسد با تغییر یا انطباق درمان‌های سنتی روان‌شناختی بر پایه مؤلفه‌های بافتاری و فرهنگی، می‌توان پروتکل‌های درمانی مناسب‌تری برای جمعیت ایرانی تدوین کرده و به کاربست. ملاحظات کاربردی و بالینی CaCBT‌ در مقاله مورد بحث قرار گرفته است.